از رمانتیسیسم تا زیبایی‌شناسی
(تحول رمانتیک و افول واقع‌گرایی: تولد نقد مدرن)

توضیح دوره:
این دوره، روایتگر یکی از پرشورترین و متناقض‌ترین ادوار تاریخ نقد ادبی است. ما از تحول رمانتیک آغاز می‌کنیم: زمانی که شاعر از بند قواعد نئوکلاسیک رها شد و به شخصی تبدیل گشت که از دل طبیعت و احساس سخن می‌گفت. از آلمان و فرانسه (شیلر، اشلایرماخر، مادام دو استائل) تا انگلستان و آمریکا (وردزورث، کالریج، امرسون، پو)، خواهیم دید چگونه مفاهیمی چون «تخیل»، «اصالت» و «خودانگیختگی» بنیان‌های نقد مدرن را پی ریزی کردند.
سپس به واقع‌گرایی و ناتورالیسم می‌رسیم: واکنشی سرد و علمی به افراط‌های احساسی رمانتیسم، جایی که رمان به مثابۀ سند اجتماعی و آزمایشگاهی برای مطالعۀ انسان تلقی می‌شد (الیوت، زولا، هولز، جیمز).
و در نهایت، به نمادگرایی و زیبایی‌شناسی می‌رسیم: گروهی علیه اخلاق و فایده، و پرستش «هنر برای هنر» (بودلر، پیتر، وایلد). این دوره، داستان مرگ تدریجی «شاعر همه‌چیزدان» و تولد «هنرمند منزوی» است.

اهداف آموزشی:
در پایان این دوره، شرکت‌کنندگان قادر خواهند بود:
۱.  مبانی فلسفی و زیبایی‌شناختی رمانتیسیسم (تخیل، بازی، تأویل) را در آثار شیلر، اشلایرماخر و کالریج تحلیل کنند.
۲.  تفاوت‌های رمانتیسیسم آلمانی، فرانسوی، انگلیسی و آمریکایی را مقایسه کرده و ویژگی‌های ملی هر یک را شرح دهند.
۳.  اصول نظری واقع‌گرایی و ناتورالیسم (عینیت، جبر محیط، سند اجتماعی) را در نقد رمان (الیوت، زولا، جیمز) ارزیابی کنند.
۴.  مفاهیم محوری نمادگرایی و زیبایی‌شناسی (هم‌حسی، سمبولیسم، هنر برای هنر) را تعریف کرده و تأثیر آنان بر مدرنیسم قرن بیستم را توضیح دهند.

سرفصل جلسات:

جلسه اول: رمانتیسیسم (یک): آلمان و فرانسه – فلسفه، بازی و تأویل

جلسه دوم: رمانتیسیسم (دو): انگلستان و آمریکا – تخیل، طبیعت و خودانگیختگی

جلسه سوم: واقع‌گرایی و ناتورالیسم – رمان به مثابه سند و آزمایشگاه

جلسه چهارم: نمادگرایی و زیبایی‌شناسی – هنر برای هنر